środa, 20 maja 2026

Erasmus+: staż zawodowy w Chanii (Grecja)

W dniach 21–23.04.2026 r. w ramach Erasmus+ Staff Mobility For Training dwie pracowniczki Oddziału Udostępniania Zbiorów Biblioteki Głównej Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowej (BG UKEN) gościły w Bibliotece i Centrum Informacyjnym Politechniki Kreteńskiej/The Library and Information Centre of Technical University of Crete (L.I.Ce. TUC) w Chanii (Grecja).

Budynek główny Biblioteki Politechniki Kreteńskiej (Fot. A. Więk-Rutkowska).
Kampus Politechniki Kreteńskiej (fot. B. Wąsik).

Ważnym punktem wizyty był wykład wprowadzający, który wygłosiła Dyrektorka L.I.Ce. TUC Maria Ntaountaki, omawiający m.in. następujące zagadnienia:

– misja i najważniejsze wydarzenia w historii placówki;

– liczba i kategorie czytelników;

– posiadany księgozbiór (zakres tematyczny i formy gromadzonych materiałów);

– oferowane usługi, w tym zwłaszcza: zasady i formy udostępniania zbiorów; szkolenia użytkowników biblioteki; formy wsparcia dla czytelników z niepełnosprawnościami;

– dostępne narzędzia: zintegrowany system biblioteczny, technologia RFID (umożliwiająca bezprzewodowe odczytywanie i przesyłanie danych), oprogramowanie antyplagiatowe Turnitin (wykrywające również fragmenty napisane przez sztuczną inteligencję np. ChatGPT).

– współpraca z krajowymi i międzynarodowymi sieciami i stowarzyszeniami, m.in. Liga Europejskich Bibliotek Badawczych (LIBER), Helleńska Inicjatywa Otwartej Nauki (HOSI); omówienie Systemu Zarządzania Jakością, którego jednym z wymogów jest prowadzenie cyklicznych Elektronicznych Badań Satysfakcji Użytkowników.

Z kolei w wystąpieniu pracowniczek Biblioteki UKEN, poprzedzonym ogólną charakterystyką Krakowa jako miasta kultury i nauki, a także podstawowymi informacjami na temat Uniwersytetu KEN przedstawione zostały:

– struktura organizacyjna Biblioteki UKEN i zadania jej poszczególnych działów, w tym liczebność personelu i zasady awansu zawodowego;

– ogólną charakterystyka księgozbioru;

– system biblioteczny KOHA;

– zasady udostępniania zbiorów (w tym e-legitymacja);

– elektroniczne źródła informacji;

– takie inicjatywy, jak Muzeum Podręcznika UKEN, dostosowanie placówki i jej usług do potrzeb osób niepełnosprawnych, obecność Biblioteki w mediach społecznościowych.

Była również możliwość obserwowania codziennej pracy Biblioteki TUC: każdy z pięciu zatrudnionych w niej bibliotekarzy scharakteryzował i pokazał, na czym polegają jego obowiązki, co stworzyło przestrzeń do wymiany wiedzy i doświadczeń z zakresu dobrych praktyk, do zadawania pytań, omawiania zalet oraz wad danego rozwiązania.

Wyjazd szkoleniowy umożliwił porównanie funkcjonowania bibliotek uczelnianych o różnym charakterze oraz zaobserwowanie ciekawych rozwiązań organizacyjnych, mogących być inspiracją dla instytucji macierzystej:

poniedziałek, 11 maja 2026

#TataTeżCzyta 2026

11 maja wystartowała czwarta edycja #TataTeżCzyta 2026 – ogólnopolskiej akcji społecznej, której celem jest zachęcenie mężczyzn (zwłaszcza ojców) do regularnego czytania dzieciom oraz promowanie czytelnictwa wśród panów. Organizatorem inicjatywy jest Fundacja Powszechnego Czytania. Kampania potrwa aż do 23 czerwca (Dnia Ojca).

Hasło tegorocznej edycji „czytanie rozwija mózg” podkreśla, że wspólna lektura z dzieckiem nie tylko rozwija, ale również buduje silne, emocjonalne więzi. Wspólne czytanie aktywuje obszary odpowiedzialne za język, pamięć, wyobraźnię i emocje, działając jak trening dla mózgu. Na znaczenie wczesnych doświadczeń czytelniczych od lat zwracają uwagę badacze związani z Harvard University – badania podkreślają kluczową rolę relacji i języka w rozwoju dziecka. Organizatorzy podkreślają, że budowanie kultury czytania w rodzinie wymaga zaangażowania obojga rodziców. Tymczasem według badań Biblioteki Narodowej – po książki sięga 47% kobiet i jedynie 34% mężczyzn, stąd potrzeba i pomysł na kampanię skierowaną szczególnie do nich.

W akcji biorą udział 44 wydawnictwa, z których każde proponuje jedną książkę oznaczoną specjalnym logo. Tytuły są podzielone na kategorie wiekowe, aby ułatwić rodzicom i opiekunom wybór odpowiednich tytułów dopasowanych do potrzeb i możliwości dziecka na każdym różnym etapie rozwoju. Ze strony tatatezczyta.pl można pobrać Poradnik dla rodziców i opiekunów ze wskazówkami oraz propozycjami książek do czytania dla dzieci w różnym wieku.

Źródło: tatatezczyta.pl


poniedziałek, 13 kwietnia 2026

Mieszkaniec Indii stworzył bibliotekę liczącą ponad 2 miliony książek

Anke Gowda spędził ponad pięć dekad na tworzeniu jednej z największych bibliotek w Indiach z bezpłatnym dostępem do książek. Przez całe dorosłe życie przeznaczał trzy czwarte pensji na stworzenie biblioteki, z której mogliby korzystać wszyscy. Dziś Pustaka Mane, czyli Dom Książek, to jedna z największych książnic w całych Indiach.

Miejscowość Haralahalli w dystrykcie Mandya liczy około tysiąca mieszkańców, ale może poszczycić się imponującą biblioteką, która znana jest w całych Indiach - Pustaka Mane. Tego obiektu nie byłoby gdyby nie pasja, poświęcenie i wytrwałość jednego człowieka.


Anke Gowda urodził się w 1947 roku w rodzinie rolniczej. Dorastał w małej wsi, łącząc naukę w szkole z pomaganiem ojcu w pracach polowych. Jak przyznał w jednym z wywiadów, w domu nie było książek, ale zawsze był nimi zainteresowany i szybko zaczął czytać. Za pieniądze, które rodzice dawali mu na jedzenie, często kupował sobie kolejne lektury.

Po zdobyciu licencjatu Gowda zaczął pracować jako konduktor autobusowy, po krótkim czasie porzucił niskopłatne zajęcie i poszedł na Uniwersytet w Mysuru studiować literaturę kannada. Podczas studiów miał już swoją biblioteczkę. Dręczyło go jednak, jak trudno było znaleźć książki do nauk, więc postanowił zgromadzić zbiór, który mógłby udostępniać innym osobom z terenów wiejskich.

Podjął pracę w cukrowni i dwie trzecie miesięcznej pensji wydawał na książki. Był oddany swej misji do tego stopnia, że sprzedał posiadaną nieruchomość, by sfinansować rozbudowę zbiorów. Gdy zgromadził około 50 tysięcy książek, pojawił się problem znany wielu czytelnikom – brak miejsca na kolejne woluminy. Pomoc nadeszła niespodziewanie z zewnątrz. Hari Khodaya, producent popularnej indyjskiej whisky, który sfinansował budowę świątyni w regionie, usłyszał o kolekcji Gowdy. Nie mógł uwierzyć, że jeden człowiek może posiadać tak wiele książek, postanowił więc go odwiedzić. Zafascynowany tym, co zobaczył, zapytał Gowdę, czego potrzebuje. Ten odpowiedział, że chciałby zbudować bibliotekę z prawdziwego zdarzenia. Biznesmen zgodził się i przekazał środki na budowę ogromnego budynku, który jest obecnie częścią Pustaka Mane. Kilka lat później lokalne władze sfinansowały budowę dwóch kolejnych budynków, przylegających do pierwszego.

Obecnie Pustaka Mane to jedna z największych bibliotek w Indiach ze swobodnym dostępem do zbiorów. Jej kolekcja liczy ponad 2 miliony książek – od literatury klasycznej po nauki ścisłe, technologię, filozofię, mitologię, historię i podręczniki do egzaminów. Na półkach znajdują się również słowniki (ponad 5 tysięcy), książki zagraniczne (pół miliona), gazety i czasopisma, a także XIX-wieczne woluminy. Ze zbiorów biblioteki korzystają studenci, badacze, pisarze, a zdarzyło się, że w jej murach pojawili się nawet sędziowie Sądu Najwyższego. Książnica jest otwarta dla wszystkich, nie są pobierane żadne opłaty.

wtorek, 10 marca 2026

Piórko 2026: konkurs Biedronki na książkę dla dzieci

To już dwunasta edycja konkurs literacko-ilustratorskiego „Piórko” dla twórców książek dziecięcych organizowanego przez sieć Biedronka. Prace konkursowe zgłaszać można do 26 marca.

Konkurs skierowany jest do debiutujących pisarzy i ilustratorów, których zadaniem jest stworzenie książki dla dzieci w wieku 4-10 lat. Od tegorocznej edycji konkurs obejmuje dwa warianty:
  • Piórko Wyobraźni – wariant samodzielny, w ramach którego Uczestnicy przygotowują samodzielnie pracę literacką dla dzieci oraz autorskie ilustracje do ww. pracy literackiej. Nagroda wynosi tutaj 120 000 zł netto za najlepszy tekst i 120 000 zł netto za najlepsze ilustracje.
  • Piórko Innowacji – wariant z wykorzystaniem treści stworzonych z użyciem narzędzi sztucznej inteligencji, w ramach którego Uczestnicy przygotowują pracę literacką dla dzieci wspartą AI oraz ilustracje ze wsparciem narzędzi AI do ww. pracy literackiej. Nagroda w tej ścieżce wynosi 30 000 zł netto w każdej kategorii, a stworzona opowieść zostanie opublikowana w formie e-booka, dostępnego z poziomu QR‑kodu w drukowanej książce zwycięzcy Piórka Wyobraźni.
Szczegóły i regulamin konkursu znajdują się na stronie piorko.biedronka.pl.

Źródło: piorko.biedronka.pl; wydawca.com.pl